Hemoroidy
Hemoroidy, inaczej guzki krwawnicze, to fizjologiczne struktury naczyniowe znajdujące się w kanale odbytu. Ich zadaniem jest uszczelnienie odbytu oraz kontrola oddawania stolca i gazów. Problem pojawia się wtedy, gdy dochodzi do ich przekrwienia, powiększenia lub przemieszczenia. Wówczas mówimy o chorobie hemoroidalnej, która należy do najczęstszych schorzeń proktologicznych.
Choć hemoroidy mogą wystąpić u każdego, to kobiety - zwłaszcza po porodach, w okresie ciąży lub menopauzy - są szczególnie narażone ze względu na zmiany hormonalne i osłabienie mięśni dna miednicy. W czasie ciąży żyły znacznie się poszerzają, np. z 3 mm nawet do 2-4 cm. Wzmożone napięcie mięśni leżących wzdłuż kręgosłupa wpływa na nadmierne napięcie mięśni wokół odbytu. Jednak zbyt napięty mięsień jest mięśniem niewydolnym i osłabionym. Brak swobodnej pracy mięśni dna miednicy: prawidłowego skurczu oraz prawidłowego rozluźnienia utrudnia krążenie krwi w naczyniach całego dna miednicy, a w tym w hemoroidach.
Do powstania hemoroidów prowadzi wzrost ciśnienia w obrębie jamy brzusznej oraz zaburzenia w odpływie krwi żylnej z miednicy. Utrudniony przepływ krwi powoduje poszerzenie naczyń i obrzęk struktur naczyniowych w kanale odbytu. Dodatkowo hemoroidy są wynikiem stanu zapalnego jelit. Inne objawy stanu zapalnego jelit to; bóle brzucha, biegunki, zaparcia (występujące także naprzemiennie) oraz wzdęcia.
Czynniki sprzyjające rozwojowi hemoroidow to m.in.:
- przewlekłe zaparcia lub biegunki,
- nawykowe, nadmierne parcie podczas defekacji,
- siedzący lub stojący tryb pracy,
- brak aktywności fizycznej,
- otyłość,
- dieta uboga w błonnik i płyny,
- nadmierna ilość spożywanych węglowodanach,
- niedożywienie organizmu, np. w witaminę C, witaminy z grupy B, magnez,
- ciąże i porody,
- nieprawidłowe dźwiganie i nadmierna praca tłoczni brzusznej,
- choroby wątroby i zaburzenia krążenia żylnego,
- zbyt duże napięcie mięśni dna miednicy
Objawy hemoroidów
Do najczęstszych objawów należą:
- krwawienie z odbytu świeżą krwią podczas lub po wypróżnieniu,
- uczucie niepełnego wypróżnienia,
- ból, pieczenie, świąd i dyskomfort w okolicy odbytu,
- śluzowa wydzielina,
- nietrzymanie gazów, stolca lub zabrudzenia bielizny.
W niektórych przypadkach hemoroidom towarzyszą inne zaburzenia dna miednicy, jak szczelina odbytu czy wypadanie odbytnicy.
Jak możemy Ci pomóc ?
Fizjoterapia uroginekologiczna odgrywa kluczową rolę w leczeniu zachowawczym hemoroidów, a także w profilaktyce nawrotów po leczeniu chirurgicznym. Terapia skupia się na usprawnieniu krążenia żylnego, poprawie pracy mięśni dna miednicy oraz nauce prawidłowych nawyków dnia codziennego.
Terapia manualna
Fizjoterapeuta wykonuje techniki terapii manualnej mające na celu:
- zmniejszenie napięcia tkanek w obrębie krocza, odbytu i miednicy,
- poprawę drenażu żylnego,
- rozluźnienie nadmiernie napiętych mięśni, które mogą uciskać naczynia i pogarszać krążenie.
Fizjoterapia może być uzupełniona o techniki wisceralne, które poprawiają ruchomość narządów wewnętrznych - w tym jelit i wątroby - a także o terapię powięziową, która redukuje napięcia wpływające na krążenie żylne.
Trening mięśni dna miednicy
Nie każda osoba z hemoroidami wymaga wzmacniania tych mięśni — często kluczowe jest ich rozluźnienie i nauka prawidłowej aktywacji. Fizjoterapeuta ocenia indywidualnie napięcie spoczynkowe i uczy odpowiedniego toru oddechowego oraz koordynacji z tłocznią brzuszną.
Nauka prawidłowych nawyków
W terapii hemoroidów bardzo ważne jest:
- prawidłowe oddychanie podczas wysiłku, kichania czy kaszlu,
- unikanie nadmiernego parcia w toalecie,
- przyjmowanie fizjologicznej pozycji toaletowej (z użyciem podnóżka),
- prawidłowa postawa siedząca i stojąca,
- regularna aktywność fizyczna dostosowana do możliwości pacjentki.
Dzięki zintegrowanemu podejściu możliwe jest:
- zmniejszenie obrzęku i bólu,
- ograniczenie krwawienia,
- poprawa komfortu życia i higieny dnia codziennego,
- redukcja ryzyka nawrotu choroby.
Hemoroidy to problem, którego nie należy bagatelizować. Wczesna interwencja fizjoterapeuty uroginekologicznego pozwala na skuteczne zahamowanie rozwoju choroby i uniknięcie leczenia operacyjnego. Fizjoterapia nie tylko łagodzi objawy, ale przede wszystkim eliminuje przyczynę - nieprawidłowe napięcia, złą mechanikę ciała i błędne wzorce oddychania.